أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

286

قانون ( فارسى )

ندهد ؛ در چنين حالتى بايد تك‌تك اندام‌ها را بررسى كرد . مثلا اندامى كه حساس نيست يا رطوبتى را در بر نگرفته است كه از آن روان شود و يا راه روان شدن ندارد ، ناچار از جاى خود درمىرود و يا بر عضو ديگرى تكيه مىكند و بر اثر از جا بركنده شدن آن از جاى درمىرود . و بدان كه بغرنج‌ترين و وخيم‌ترين ورمها آنهائى هستند كه در اندام‌هاى پرعصب و بسيار حساس پيدا مىشوند . اين ورم‌ها كه ممكن است كشنده باشند ، همواره با غش و ترنجيدن همراهند . در اين حالت بيمار از شدت درد غش مىكند و بواسطه حساس بودن اندام ، ترنجيدگى روى مىدهد . ورم‌هائى كه بر مفاصل پديد مىآيند ، از آنجا كه مفاصل حركت زياد دارند و چون تخليه‌اى كه در مفصل است براى پذيرفتن مواد آماده است ديرچاره هستند و معالجه‌شان تاخير مىافتد . از آنجا كه نبض و دفع ادرار نيز ما را از چگونگى وضع بدن مطلع مىسازند ، بگذار به اين دو موضوع بپردازيم .